Hội liên hiệp Phụ nữ - Việt nam
Tăng thuế thuốc lá để bảo vệ sức khỏe của phụ nữ và trẻ em
18:2' 27/6/2018
PCT Trần Thị Hương phát biểu tại hội thảo

Đó là ý kiến của đa số đại biểu tham dự hội thảo "Tác động của tăng thuế thuốc lá đến sức khỏe của phụ nữ và trẻ em" do TW Hội LHPN Việt Nam tổ chức ngày 26/6/2018 tại Hà Nội.

Hội thảo có sự tham gia của đại diện một số Ủy ban của Quốc hội, đoàn Đại biểu Quốc hội các tỉnh/thành; đại biểu Quốc hội và nguyên đại biểu Quốc hội; đại diện lãnh đạo các ban của Đảng, bộ, ngành, đoàn thể TW; Quỹ Phòng chống tác hại (PCTH) thuốc lá; đại diện các tổ chức quốc tế tại Việt Nam; đại diện một số tỉnh/thành Hội.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Trần Thị Hương khẳng định: được sống trong môi trường không khói thuốc là quyền của mỗi người, trong đó có phụ nữ - lực lượng quan trọng rất cần được bảo vệ và chăm sóc sức khoẻ toàn diện để có thể cho ra đời những công dân tương lai khoẻ mạnh. Nhiều năm qua Hội LHPN đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế và Quỹ PCTH thuốc lá triển khai nhiều hoạt động hiệu quả. Hội mong muốn đóng góp tiếng nói của mình với các bộ, ngành, cơ quan, tổ chức liên quan trong nỗ lực vận động chính sách giảm hút thuốc lá vì sức khoẻ cộng đồng nói chung và phụ nữ, trẻ em nói riêng.

Theo đại diện của Health Bridge Canada tại Việt Nam, hậu quả của sử dụng thuốc lá đối với phụ nữ và trẻ em là bệnh tật, đói nghèo và bất công. Có đến 50% trẻ em 13-15 tuổi và phụ nữ trưởng thành phơi nhiễm với khói thuốc thụ động ngay tại gia đình. Cùng với việc lãng phí 55 ngàn tỉ đồng mỗi năm, sử dụng thuốc lá làm tăng thêm khoảng cách giầu nghèo trong xã hội. Nếu tiền mua thuốc lá để mua thực phẩm thì 11,2% số hộ nghèo lương thực sẽ thoát nghèo. Health Bridge khuyến nghị Chính phủ Việt Nam: tăng thuế thuốc lá, loại bỏ thuốc lá giá thấp; tăng cường thực thi quy định cấm quảng cáo, khuyến mại, tài trợ liên quan đến thuốc lá; thực hiện nghiêm môi trường không khói thuốc; giáo dục về tác hại và hệ lụy của thuốc lá; tổ chức cai nghiện thuốc lá.

Đại diện Quỹ PCTH thuốc lá cho rằng: tăng thuế thuốc lá không chỉ là biện pháp hiệu quả giảm nhu cầu sử dụng thuốc lá mà còn tăng thêm nguồn thu ngân sách. Việt Nam là một trong những nước có thuế thuốc lá thấp nhất khu vực. Mặc dù thuế thuốc lá tại Việt Nam đã tăng, nhưng chưa tác động được đến người sử dụng thuốc lá và giá thuốc lá ngày càng rẻ đi so với thu nhập. Giá thuốc lá rẻ làm tăng khả năng tiếp cận, mua thuốc lá của thanh thiếu niên và người nghèo, giảm hiệu quả của công tác PCTH của thuốc lá. Theo đề xuất bổ sung thuế tuyệt đối 1.000 đồng/bao thuốc lá của Bộ Tài chính, tỷ lệ hút thuốc sẽ chỉ giảm được 1,5% vào năm 2020, thấp hơn rất nhiều so với mục tiêu giảm 6,3% của Chính phủ đã đề ra.

Quỹ PCTH thuốc lá đề nghị mức bổ sung thuế tuyệt đối ở mức 2.000 – 5.000 đồng/bao. Với mức 2.000 đồng/bao, phương án này giúp đạt mục tiêu quốc gia về giảm tỷ lệ hút thuốc lá, tránh được 300 ngàn ca tử vong sớm do hút thuốc, đồng thời tăng doanh thu thuế thuốc lá lên 6.300 tỷ đồng/năm. Bổ sung thuế tuyệt đối 5.000 đồng/bao là phương án tối ưu giảm tỷ lệ hút thuốc, bảo vệ sức khỏe cộng đồng, tránh được 900 ngàn ca tử vong sớm do hút thuốc lá và giúp tăng doanh thu thuế thuốc lá thêm 10.700 tỷ đồng/năm.

 Ảnh minh họa

Toàn cảnh hội thảo


TS. Tom Carroll, cố vấn cao cấp của
Tổ chức Sức khỏe toàn cầu Vital Strategies cho biết: kết quả khảo sát nhanh đánh giá tác động của các thông điệp truyền thông về thuế thuốc lá cho thấy, đa số ý kiến ủng hộ mạnh mẽ việc tăng thuế thuốc lá để giảm hút thuốc lá,tác hại của thuốc lá, giúp bảo vệ sức khỏe của cộng đồng nói chung và phụ nữ và trẻ em nói riêng. 100% người không hút thuốc lá, 75% người hút thuốc lá được hỏi cho rằng cần tăng ít nhất 2.000 đồng/bao; 97% người không hút thuốc và 57% người hút thuốc đồng tình với mức thuế thuốc lá tăng 5.000 đồng/bao.

Bà Betsy Fuller, đại diện cho Tổ chức Bloomberg Philanthropies khẳng định:tăng thuế thuốc lá là một chiến lược hiệu quả đã được chứng minh để giảm hút thuốc và có thể giúp bảo vệ phụ nữ và trẻ em khỏi tiếp xúc với khói thuốc độc hại.

Tổ chức Y tế Thế giới và Ngân hàng Thế giới cũng khuyến cáo, chính sách thuế và giá là một trong những chính sách hiệu quả giúp giảm tiêu dùng thuốc lá. Giá thuốc lá cao sẽ giúp người hút bỏ thuốc hoặc giảm lượng tiêu thụ; giúp giảm số lượng người hút mới, đặc biệt là thanh thiếu niên và người nghèo.

Phát biểu tại hội thảo, các đại biểu đều thống nhất: việc sử dụng thuốc lá ảnh hưởng lớn đến đời sống xã hội, đặc biệt sức khỏe phụ nữ, trẻ em; cần phải thực hiện các giải pháp đồng bộ để giảm tiêu thụ thuốc lá, trong đó tăng thuế thuốc lá là một trong những giải pháp hữu hiệu.

Bà Lê Thị Nguyệt – Phó Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho biết: phòng chống tác hại thuốc lá là vấn đề Quốc hội rất quan tâm; Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội đồng tình với phương án tăng thuế thuốc lá. Tuy nhiên, việc tăng thuế thuốc lá cần có lộ trình cụ thể, sẽ tiếp tục được nghiên cứu, đưa ra thảo luận, lấy ý kiến rộng rãi. Cùng với đó, cần phải tăng cường vai trò của người đứng đầu, các cơ quan liên quan và nâng cao nhận thức của người dân.

Các đại biểu cũng đề xuất thêm nhiều giải pháp giảm tiêu thụ thuốc lá như: tăng cường công tác truyền thông pháp luật về tác hại của thuốc lá; giáo dục pháp luật phòng chống thuốc lá trong nhà trường; thực thi đầy đủ pháp luật về phòng chống tác hại của thuốc lá; đẩy mạnh việc xây dựng môi trường không khói thuốc...