Đề án 01 tạo chuyển biến tích cực trong phát triển hợp tác xã do phụ nữ tham gia quản lý

Những kết quả đạt được trong giai đoạn 2023 - 2025 và 6 tháng đầu năm 2026 là nền tảng quan trọng để tiếp tục triển khai hiệu quả các mục tiêu của Đề án trong giai đoạn 2026 - 2030.

Hoàn thành và vượt nhiều chỉ tiêu quan trọng

Theo báo cáo đánh giá giữa kỳ, hầu hết các chỉ tiêu chủ yếu của Đề án đều được hoàn thành, nhiều chỉ tiêu vượt xa kế hoạch đề ra. Đây là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của công tác tuyên truyền, hỗ trợ và đồng hành của các cấp Hội LHPN Việt Nam trong phát triển kinh tế tập thể, HTX do phụ nữ tham gia quản lý.

Đáng chú ý, mục tiêu củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của các HTX và tổ hợp tác (THT) do phụ nữ tham gia quản lý đã đạt kết quả vượt kế hoạch. Các cấp Hội đã hỗ trợ củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động của 1.137 HTX với 10.032 thành viên, đạt 125% kế hoạch, vượt 187 HTX so với chỉ tiêu đề ra. Đồng thời, 6.598 THT được củng cố, đạt 106% kế hoạch, vượt 1.598 THT so với mục tiêu của Đề án. Sau khi được hỗ trợ, nhiều HTX và THT đã từng bước nâng cao năng lực quản trị, mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao hiệu quả hoạt động, tạo việc làm ổn định cho hơn 15.000 thành viên, lao động nữ trong HTX và trên 40.000 lao động nữ trong THT, hoàn thành mục tiêu về tạo việc làm và góp phần nâng cao thu nhập cho hội viên, phụ nữ.

Hội LHPN thành phố Hà Nội tổ chức tập huấn nâng cao nhận thức, kỹ năng vận động, tuyên truyền cho đội ngũ cán bộ Hội không chuyên trách về hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã

Cùng với đó, mục tiêu đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực quản trị cho nữ quản lý HTX cũng được hoàn thành theo kế hoạch. 100% nữ quản lý HTX được tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng về quản trị, điều hành, phát triển kinh tế tập thể do Hội LHPN các cấp và các cơ quan liên quan tổ chức. Nội dung đào tạo được đổi mới theo hướng thiết thực, gắn với nhu cầu sản xuất, kinh doanh, chuyển đổi số và nâng cao năng lực cạnh tranh, giúp các HTX tăng khả năng tổ chức sản xuất, kết nối thị trường và phát triển bền vững.

Một trong những kết quả nổi bật nhất của Đề án là chỉ tiêu tư vấn, hỗ trợ thành lập mới HTX. Trong giai đoạn 2023 - 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội đã tư vấn, hỗ trợ thành lập mới 554 HTX, đạt 277% kế hoạch, gấp gần 2,8 lần chỉ tiêu đề ra. Các HTX mới thành lập đã thu hút 4.429 thành viên, trong đó có 3.890 thành viên nữ, chiếm trên 87%. Kết quả này phản ánh hiệu quả của công tác tuyên truyền, tư vấn, vận động và đồng hành của tổ chức Hội, đồng thời cho thấy nhu cầu và xu hướng phụ nữ tham gia phát triển HTX ngày càng tăng, góp phần tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập cho lao động nữ tại địa phương.

Đối với đội ngũ cán bộ Hội, mục tiêu đào tạo, tập huấn cũng được hoàn thành và vượt yêu cầu. 100% cán bộ Hội cấp tỉnh trực tiếp thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể được tập huấn; 100% cán bộ Hội các cấp được cập nhật kiến thức, nâng cao kỹ năng tuyên truyền, tư vấn và hướng dẫn phát triển HTX, vượt chỉ tiêu tối thiểu 80% theo Đề án. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ và triển khai hiệu quả các hoạt động hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế tập thể trong thời gian tới.

Đổi mới hoạt động tuyên truyền, hỗ trợ phát triển HTX

Cùng với việc hoàn thành các chỉ tiêu, các nhiệm vụ và giải pháp của Đề án được triển khai đồng bộ, góp phần tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của hội viên, phụ nữ về phát triển kinh tế tập thể.

Ngay sau khi Luật Hợp tác xã năm 2023 và các văn bản hướng dẫn thi hành được ban hành, TW Hội đã chỉ đạo các cấp Hội đẩy mạnh công tác tuyên truyền theo hướng đồng bộ, đa dạng và ngày càng đổi mới. Công tác truyền thông được thực hiện thông qua nhiều hình thức như phóng sự, chuyên mục, tin, bài, clip, cẩm nang hướng dẫn; đồng thời tổ chức Hội nghị biểu dương 50 HTX tiêu biểu do phụ nữ tham gia quản lý và các hoạt động giới thiệu, kết nối tiêu thụ sản phẩm của HTX, THT nhằm lan tỏa các mô hình hiệu quả.

Chị Trần Thị Thúy (phải), Giám đốc HTX sản xuất - thương mại và dịch vụ Nông lâm thủy sản Lộc Thúy Quỳnh (huyện Sông Lô, Vĩnh Phúc), giới thiệu sản phẩm mỳ thanh long tới người tiêu dùng. Ảnh Thế Hùng

Tại các địa phương, các cấp Hội đã linh hoạt đổi mới phương thức tuyên truyền thông qua hội nghị, hội thảo, diễn đàn, sinh hoạt chi, tổ Hội, hệ thống truyền thanh cơ sở, các trang thông tin điện tử và các nền tảng số như Zalo, Facebook, TikTok; đồng thời phối hợp với Liên minh Hợp tác xã, các sở, ngành và cơ quan truyền thông để tìm kiếm sáng lập viên, hỗ trợ thành lập HTX, tổ chức tập huấn, quảng bá sản phẩm, hỗ trợ chuyển đổi số và ứng dụng khoa học, công nghệ trong hoạt động của HTX. Nhiều địa phương còn phát hành tài liệu hướng dẫn, tổ chức tham quan, học tập mô hình, trưng bày và quảng bá sản phẩm, góp phần nâng cao nhận thức và thu hút ngày càng nhiều phụ nữ tham gia phát triển kinh tế tập thể.

Bên cạnh công tác tuyên truyền, các cấp Hội đã chủ động phối hợp với các ngành chức năng kết nối nguồn lực, hỗ trợ kỹ thuật sản xuất, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong hoạt động của HTX. Nhiều HTX được hỗ trợ hoàn thiện điều lệ, phương án sản xuất kinh doanh, xây dựng thương hiệu, đăng ký nhãn hiệu, phát triển sản phẩm OCOP, truy xuất nguồn gốc, thiết kế bao bì, mở rộng quy mô sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Các cấp Hội cũng tích cực phối hợp với các Ngân hàng Chính sách xã hội, Agribank và các tổ chức tín dụng tạo điều kiện cho HTX, THT tiếp cận nguồn vốn ưu đãi nhằm mở rộng sản xuất, kinh doanh và tạo thêm việc làm cho lao động nữ.

Hoạt động tư vấn, hỗ trợ thành lập và phát triển HTX được triển khai đồng bộ gắn với nâng cao năng lực quản trị, kết nối thị trường, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và tạo việc làm cho lao động nữ. Nhiều mô hình sáng tạo được triển khai như xây dựng mạng lưới nữ lãnh đạo HTX, tổ chức hội thảo, tọa đàm chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ xúc tiến thương mại, ứng dụng thương mại điện tử và kết nối tiêu thụ sản phẩm.

Hoạt động hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp gắn với phát triển HTX cũng đạt nhiều kết quả tích cực. Năm 2023, có 11/34 dự án đạt giải Cuộc thi Phụ nữ khởi nghiệp là các HTX; năm 2024, trong hơn 2.500 dự án tham gia Cuộc thi Phụ nữ khởi nghiệp sáng tạo, chuyển đổi xanh có 842 dự án (chiếm 33,7%) là của HTX, tổ hợp tác và 13/41 dự án đạt giải thuộc nhóm này. Điều đó cho thấy mô hình HTX ngày càng trở thành lựa chọn của nhiều phụ nữ trong phát triển kinh tế và khởi nghiệp bền vững.

Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường chỉ đạo điều hành và mở rộng hợp tác

Cùng với việc hỗ trợ phát triển các mô hình hợp tác xã, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Đề án. Trong giai đoạn 2023 - 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, Hội LHPN các cấp đã tổ chức nhiều lớp đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn cho cán bộ Hội, nữ quản lý HTX, thành viên HTX, THT và hội viên, phụ nữ có nhu cầu phát triển kinh tế tập thể. Nội dung đào tạo tập trung vào Luật Hợp tác xã năm 2023, quản trị HTX, xây dựng phương án sản xuất, kinh doanh, quản lý tài chính, phát triển thương hiệu, sản phẩm OCOP, xúc tiến thương mại, thương mại điện tử, chuyển đổi số, ứng dụng khoa học - công nghệ và kỹ năng tuyên truyền, vận động phát triển kinh tế tập thể.

Các cấp Hội cũng tăng cường tư vấn, hướng dẫn ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong hoạt động của HTX. Thông qua Dự án 8 thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, trong giai đoạn 2023 - 2024 đã có 429 HTX, THT do phụ nữ tham gia quản lý được hỗ trợ ứng dụng khoa học, công nghệ; trong đó Trung ương Hội trực tiếp khảo sát, xây dựng và triển khai thí điểm 8 mô hình, tư vấn theo hình thức "cầm tay chỉ việc" với sự tham gia của các chuyên gia và trường đại học. Nhiều địa phương chủ động phối hợp với Liên minh Hợp tác xã, các sở, ngành và doanh nghiệp tổ chức các lớp bồi dưỡng chuyên sâu kết hợp tham quan, học tập mô hình thực tế, giúp các HTX nâng cao năng lực quản trị, khả năng thích ứng với chuyển đổi số và phát triển thị trường. Nhiều mô hình HTX hoạt động hiệu quả hơn, mở rộng sản xuất, tạo việc làm ổn định cho lao động nữ, đặc biệt tại khu vực nông thôn, miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

(Ảnh nguồn: Việt Nam Hội Nhập)

Chất lượng công tác chỉ đạo, điều hành, bảo đảm việc triển khai Đề án đồng bộ, hiệu quả cũng được chú trọng. TW Hội chủ động kiện toàn Ban Điều hành Đề án, tăng cường phối hợp với các bộ, ngành và địa phương; thường xuyên theo dõi, kiểm tra, giám sát, đôn đốc việc thực hiện, đồng thời lồng ghép các hoạt động của Đề án với các chương trình, đề án phát triển kinh tế của Hội. TW Hội cũng tích cực tham gia góp ý, phản biện các cơ chế, chính sách về phát triển kinh tế tập thể, tổ chức hội thảo tham vấn xây dựng bộ tiêu chí “Mỗi hợp tác xã do phụ nữ tham gia quản lý, điều hành là một tổ chức kinh tế tập thể văn hóa, trách nhiệm cộng đồng”; tổ chức giám sát chuyên đề, khảo sát nhu cầu thành lập câu lạc bộ nữ lãnh đạo HTX và tham gia góp ý Chương trình tổng thể phát triển kinh tế tập thể giai đoạn 2026 - 2030 cùng các dự thảo Nghị định của Chính phủ về THT, HTX.

Ở địa phương, nhiều hội nghị đối thoại giữa lãnh đạo cấp ủy, chính quyền với các HTX do phụ nữ tham gia quản lý được tổ chức nhằm kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc, đề xuất giải pháp tháo gỡ và hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ. Qua đó, chất lượng công tác chỉ đạo, điều hành từng bước được nâng lên, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của các HTX do phụ nữ tham gia quản lý.

Hưởng ứng Năm Quốc tế Hợp tác xã 2025, các cấp Hội đã phối hợp tổ chức nhiều hoạt động quảng bá, kết nối tiêu thụ sản phẩm, tôn vinh các HTX tiêu biểu; đồng thời chủ động mở rộng hợp tác, xúc tiến thương mại, đưa sản phẩm của các HTX đến thị trường trong nước và quốc tế. Những hoạt động này góp phần mở rộng thị trường tiêu thụ, nâng cao giá trị sản phẩm và khẳng định vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế tập thể.

Định hướng trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030

Đánh giá chung cho thấy, sau hơn ba năm triển khai, Đề án đã đạt nhiều kết quả nổi bật. Chất lượng hoạt động của nhiều HTX được cải thiện rõ rệt thông qua đổi mới quản trị, ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu, phát triển sản phẩm OCOP và liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị. Đề án cũng góp phần quan trọng tạo việc làm, tăng thu nhập, nâng cao vị thế kinh tế của phụ nữ, nhất là phụ nữ nông thôn, phụ nữ dân tộc thiểu số và phụ nữ yếu thế; đồng thời đóng góp tích cực vào xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế tập thể. Theo báo cáo, thu nhập bình quân của thành viên HTX đạt khoảng 5 triệu đồng/người/tháng, còn thu nhập của lao động thường xuyên đạt khoảng 2 - 3 triệu đồng/người/tháng.

Trên cơ sở những kết quả đạt được, Ban Điều hành Đề án xác định giai đoạn 2026 - 2030 sẽ tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả và tính bền vững của các HTX do phụ nữ tham gia quản lý, chuyển mạnh từ hỗ trợ thành lập sang đồng hành phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo việc làm bền vững và tăng quyền năng kinh tế cho phụ nữ. Việc phát triển HTX sẽ ưu tiên theo hướng chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, liên kết chuỗi giá trị, gắn với Chương trình OCOP, phát triển du lịch cộng đồng, kinh tế nông nghiệp hiện đại và hội nhập quốc tế; đồng thời tiếp tục phát huy vai trò của Hội LHPN Việt Nam trong kết nối nguồn lực, phối hợp liên ngành, giám sát và phản biện xã hội.

Hướng dẫn doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ chuyển đổi số, chuyển đổi xanh bền vững

Đề án đặt mục tiêu đến năm 2030 củng cố, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động cho ít nhất 500 HTX, duy trì 10.000 THT do phụ nữ tham gia quản lý được các cấp Hội hỗ trợ thành lập; duy trì việc làm ổn định cho 30.000 thành viên, lao động nữ trong HTX và 100.000 lao động nữ trong THT. Đồng thời, 100% nữ quản lý HTX được đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực quản trị; tư vấn, hỗ trợ thành lập mới ít nhất 300 HTX do phụ nữ tham gia quản lý; 100% cán bộ Hội cấp tỉnh và ít nhất 90% cán bộ Hội các cấp được nâng cao kỹ năng tuyên truyền, vận động hỗ trợ hội viên tham gia phát triển kinh tế tập thể.

Để thực hiện các mục tiêu trên, Đề án xác định nhiều nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trước hết là tiếp tục đổi mới, đa dạng hóa công tác tuyên truyền; đẩy mạnh truyền thông về Luật Hợp tác xã năm 2023, các Nghị định, Quyết định mới về phát triển kinh tế tập thể; tăng cường giới thiệu, nhân rộng các mô hình tiêu biểu và định kỳ hai năm một lần tổ chức biểu dương các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong phát triển HTX do phụ nữ tham gia quản lý.

Đề án cũng chuyển trọng tâm từ phát triển số lượng sang nâng cao chất lượng hoạt động của HTX; tập trung rà soát, phân loại, hỗ trợ theo nhu cầu từng HTX; ưu tiên hoàn thiện quản trị, phát triển thương hiệu, sản phẩm OCOP, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và liên kết chuỗi giá trị; phấn đấu trên 70% HTX mới duy trì hoạt động ổn định sau ba năm được Hội hỗ trợ thành lập; hỗ trợ các HTX tiếp cận các sản phẩm, dịch vụ tài chính phù hợp và đẩy mạnh xúc tiến thương mại trên các sàn giao dịch điện tử.

Cùng với đó, Đề án tiếp tục tăng cường tư vấn thành lập mới HTX, hỗ trợ chuyển đổi các THT hoạt động hiệu quả thành HTX, ưu tiên phụ nữ nông thôn, phụ nữ dân tộc thiểu số và phụ nữ yếu thế tham gia mô hình kinh tế tập thể; nghiên cứu xây dựng mô hình "01 phụ nữ - 01 gia đình - 01 mô hình phát triển kinh tế", thí điểm các HTX số và nhân rộng mô hình “Mỗi hợp tác xã do phụ nữ tham gia quản lý, điều hành là một tổ chức kinh tế tập thể văn hóa, trách nhiệm cộng đồng”. Đồng thời, tiếp tục đổi mới nội dung đào tạo, tăng cường bồi dưỡng về quản trị hiện đại, tài chính, marketing, thương mại điện tử, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững; nâng cao chất lượng công tác chỉ đạo, điều hành, mở rộng mạng lưới nữ lãnh đạo HTX, tăng cường hợp tác quốc tế và kết nối các nguồn lực nhằm hỗ trợ hiệu quả hơn cho các HTX do phụ nữ tham gia quản lý trong giai đoạn mới.